rozliczenie

Dywidendy z zagranicy: W-8BEN, podatek u źródła i dopłata w Polsce

Przy dywidendzie z amerykańskiej spółki płacisz dwa razy, u źródła i w Polsce, ale drugi raz tylko do różnicy. Jeden formularz decyduje o tym, czy łącznie oddasz 19 czy 30 procent, a różnicy nie da się potem odzyskać.

16 października 20264 min czytania

Dywidenda rządzi się innymi zasadami niż sprzedaż

To rozróżnienie jest fundamentem i myli się na nim większość osób rozliczających się pierwszy raz.

Sprzedaż akcji rozlicza się na podstawie art. 30b: od przychodu odejmujesz koszt nabycia, a jeśli wyjdzie strata, możesz ją odliczyć w kolejnych latach, co opisujemy w tekście o rozliczaniu straty.

Dywidenda rozlicza się na podstawie art. 30a i działa zupełnie inaczej. Podatek liczy się od przychodu, czyli od kwoty brutto, zanim cokolwiek potrącono. Nie ma kosztów do odjęcia. Nie można jej pomniejszyć o stratę ze sprzedaży akcji, nawet tych samych akcji i nawet w tym samym roku.

Praktyczny skutek: możesz zamknąć rok ze stratą 20 000 zł na akcjach i mimo to zapłacić pełny podatek od każdej otrzymanej w tym roku dywidendy. To nie jest błąd kalkulatora, tylko dwa osobne rachunki prowadzone równolegle.

Co robi formularz W-8BEN

Stany Zjednoczone pobierają od dywidend wypłacanych nierezydentom podatek u źródła w wysokości 30 procent. Umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a USA obniża tę stawkę do 15 procent, ale nie dzieje się to automatycznie: płatnik musi wiedzieć, że jesteś polskim rezydentem podatkowym.

Służy do tego formularz W-8BEN, składany u brokera, nie w urzędzie. Interactive Brokers i Trading 212 pytają o niego przy zakładaniu rachunku, więc najczęściej jest już złożony. Warto to sprawdzić, bo formularz wygasa i trzeba go odnawiać, a po wygaśnięciu pobór wraca do 30 procent bez żadnego ostrzeżenia.

Najprostszy test: spójrz w wyciąg i sprawdź, ile wynosi potrącenie przy ostatniej dywidendzie. Piętnaście procent kwoty brutto oznacza, że formularz działa. Trzydzieści oznacza, że nie.

Przykład na jednej dywidendzie

Dywidenda 200,00 USD brutto, wypłacona 15 września 2026. Kurs bierzemy z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego, czyli z 14 września: 3,7607 z tabeli 178/A/NBP/2026. To prawdziwy kurs, można go sprawdzić w archiwum NBP.

Różnica wynosi 83 zł na każdych 200 dolarów dywidendy. Przy portfelu wypłacającym 2 000 dolarów rocznie to 830 zł oddane bez powodu.

Zwróć uwagę na wiersz z dopłatą w kolumnie bez formularza. Zero nie znaczy, że jest dobrze. Zero znaczy, że zapłaciłeś już więcej, niż wynosi polski podatek, a nadwyżka przepadła.

Nadwyżki nie odzyskasz

To jest najważniejsze zdanie w całym tekście. Zaliczenie podatku zapłaconego za granicą działa tylko do wysokości podatku polskiego. Jeśli za granicą pobrano więcej, różnica nie zmniejsza podatku od innych dochodów, nie przechodzi na następny rok i nie podlega zwrotowi przez polski urząd.

Odzyskanie nadpłaty w USA jest teoretycznie możliwe, ale wymaga postępowania przed tamtejszą administracją i przy kwotach rzędu kilkuset złotych nie ma ekonomicznego sensu. Dlatego cała gra toczy się o to, żeby formularz był złożony zanim dywidenda zostanie wypłacona.

Spór, o którym warto wiedzieć

Przy poborze 30 procent pojawia się pytanie, ile właściwie wolno zaliczyć: 19 procent, czyli tyle, ile wynosi polski podatek, czy tylko 15 procent, czyli stawkę z umowy.

Część materiałów, w tym informacje niektórych banków, podaje tę drugą odpowiedź. Naczelny Sąd Administracyjny opowiedział się jednak za pierwszą, wskazując, że przepis o zaliczeniu nie odsyła do stawki traktatowej, lecz do wysokości podatku obliczonego według stawki 19 procent.

Fifio liczy to zgodnie z tym drugim stanowiskiem, czyli zalicza podatek zagraniczny do wysokości polskiego. Przy złożonym W-8BEN spór nie ma znaczenia, bo 15 jest mniejsze od 19 i oba podejścia dają ten sam wynik. Ma znaczenie tylko wtedy, gdy pobrano 30 procent, a wtedy i tak warto zapytać doradcy, zanim zaufasz jakiemukolwiek kalkulatorowi, naszemu również.

Pułapka funduszy

Przy ETF-ach sprawa wygląda inaczej, niż się wydaje.

Fundusz irlandzki akumulujący, taki jak popularne CSPX czy VWCE, nie wypłaca dywidendy. Nie ma więc przychodu z dywidendy i nie ma czego wykazywać. Podatek od dywidend spółek amerykańskich jest pobierany wcześniej, na poziomie funduszu, i ty go nie widzisz ani nie rozliczasz. Zysk pojawia się dopiero przy sprzedaży jednostek i wtedy jest to zwykłe zbycie, czyli art. 30b.

Fundusz wypłacający dywidendę to z kolei przychód z dywidendy, ale krajem źródła jest kraj siedziby funduszu, a nie USA, co ma znaczenie przy ustalaniu stawki i przy załączniku dotyczącym dochodów zagranicznych.

Co z tego widać w pliku od brokera

W wyciągu z Interactive Brokers dywidenda i potrącony podatek stoją w osobnych wierszach, a nie w jednej linii, i trzeba je połączyć po dacie i papierze. Zdarzają się też wiersze odwracające wcześniejsze potrącenie, więc kwoty trzeba sumować, a nie brać pierwszej z brzegu. Opisujemy to w tekście o wyciągu z IBKR.

Trading 212 podaje przy dywidendzie cenę za akcję i liczbę sztuk zamiast kwoty łącznej, a podatek u źródła w osobnej kolumnie, która bywa w innej walucie niż sama dywidenda.

Nie podajemy numerów rubryk formularza, bo zmieniają się między latami, a pomyłka w numerze pola jest gorsza niż jej brak. Podajemy kwoty: przychód brutto w złotych, podatek zapłacony za granicą w złotych i podatek należny w Polsce.

Fifio nie jest doradcą podatkowym. Tekst opisuje przepisy tak, jak je rozumiemy, i ma pomóc w rozliczeniu, ale odpowiedzialność za treść zeznania ponosi podatnik.